Kancelaria frankowa: jak sprawdzić, komu oddajesz sprawę

Rynek spraw kredytowych wygląda z zewnątrz jak rynek kancelarii, a w rzeczywistości składa się z trzech różnych rodzajów podmiotów: kancelarii adwokackich i radcowskich, spółek handlowych ze słowem „kancelaria" w nazwie oraz pośredników, którzy sprawę od Ciebie przyjmują i podnajmują dalej. Umowy wyglądają podobnie, skutki prawne są różne.

Najprostszy test jest formalny. Adwokat nie może wykonywać zawodu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością ani w spółce akcyjnej, bo ustawowa lista form jest zamknięta: kancelaria adwokacka, zespół adwokacki oraz spółka cywilna, jawna, partnerska, komandytowa lub komandytowo-akcyjna, w której wspólnikami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni (art. 4a ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze). Dodatkowo wyłącznym przedmiotem działalności takiej spółki jest świadczenie pomocy prawnej (art. 4a ust. 2).

Jeśli więc na umowie widzisz „sp. z o.o." albo „S.A.", to nie jest forma, w której adwokat prowadzi praktykę. Nie znaczy to, że firma działa nielegalnie. Znaczy, że osoba, która stanie za Ciebie przed sądem, jest kimś innym niż Twój kontrahent.

To pytanie warto zadać przed rozmową o prowizji, bo zmienia całą arytmetykę oferty.

W sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, gdy stroną jest konsument, a wartość przedmiotu sporu przekracza 20 000 zł, opłata sądowa jest stała i wynosi 1000 zł (art. 13a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Bez tego przepisu obowiązywałaby zasada ogólna: 5 procent wartości sporu, nie więcej niż 100 000 zł (art. 13 ust. 2 tej ustawy). Przy kredycie na 400 tysięcy byłoby to 20 tysięcy złotych zamiast tysiąca.

Dlatego argument „my pokrywamy koszty sądowe" ma inną wagę, niż brzmi. Koszt wejścia to 1000 zł opłaty, do tego zwykle 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i zaliczka na biegłego, jeśli sąd ją zażąda. Główny koszt sprawy to honorarium, nie opłata.

Tu jest cała różnica między ofertami, które na pierwszy rzut oka brzmią identycznie.

Prezes UOKiK w komunikacie z 17 stycznia 2020 r. zakwestionował wzorce umów stosowanych wobec kredytobiorców i wskazał wprost na prowizję liczoną od kwoty kredytu, a nie od kwoty faktycznie odzyskanej. Wśród zakwestionowanych postanowień u Kancelarii Prawnej Semper Invicta wymieniono też karę za rozwiązanie umowy sięgającą 10 procent kwoty kredytu, zakaz samodzielnych negocjacji z bankiem, karę za ujawnienie treści umowy, brak obowiązku rozliczenia kosztów na żądanie klienta oraz wypłatę odzyskanych środków rozciągniętą niemal na cztery miesiące.

W tym samym komunikacie ogłoszono pierwsze decyzje: DM Group sp. z o.o. 47 716 zł za wprowadzanie konsumentów w błąd, Kancelaria Virtus sp. z o.o. 28 915 zł za niedozwolone postanowienia umowne, Omikron sp. z o.o. 11 736 zł za wprowadzanie w błąd.

Trzy pytania, które po tej lekturze zadaje się przed podpisem:

1. 1Czy prowizja jest liczona od kwoty zasądzonej i wypłaconej, czy od salda kredytu, od kwoty roszczenia albo od „korzyści" wyliczonej przez firmę.
2. 2Czy prowizja należy się także wtedy, gdy zawrzesz ugodę z bankiem, również taką, którą bank zaproponuje sam.
3. 3Ile kosztuje wyjście z umowy i czy ten koszt jest symetryczny: czy firma, która sama zrezygnuje, ponosi cokolwiek.

!Dwie osoby czytające umowę przy biurku

Bywa to odczytywane jako mniej atrakcyjna oferta. Wynika z zasad, nie z kalkulacji.

Wynagrodzenie adwokata ustala umowa z klientem (art. 16 ust. 1 Prawa o adwokaturze), ale Kodeks etyki adwokackiej nie pozwala, by zależało ono wyłącznie od wyniku sprawy. Dopuszczalne jest dodatkowe honorarium za pomyślny wynik jako uzupełnienie wynagrodzenia podstawowego (§ 50 ust. 3 Kodeksu etyki adwokackiej). Stąd model „podstawa plus success fee": adwokat nie może zaproponować czystej prowizji od wygranej, nawet gdyby chciał.

Spółka bez uprawnień zawodowych nie podlega żadnemu kodeksowi etyki, więc może. Nie jest to przewaga oferty, tylko brak nadzoru nad jej autorem.

Jest też pozycja, o której w rozmowie o prowizji się nie mówi. W wygranej sprawie sąd zasądza od banku koszty zastępstwa procesowego według stawek z rozporządzenia, więc część honorarium zawodowego pełnomocnika wraca od przeciwnika. Prowizja od wypłaty nie wraca nigdy.

Krąg pełnomocników w procesie cywilnym jest ustawowo zamknięty (art. 87 Kodeksu postępowania cywilnego). Spółka handlowa się w nim nie mieści, więc pozew podpisze adwokat albo radca prawny. Pytanie brzmi, który i na czyją rzecz pracuje.

UOKiK wymienił narzucanie pełnomocnika wśród postanowień wymagających zmiany u Arbiter S.A., Kancelarii Virtus i Votum S.A. Z Twojej perspektywy to nie formalność: od wyboru pełnomocnika zależy, kto odbiera korespondencję z sądu, kto decyduje o treści pisma i z kim rozmawiasz, gdy sprawa idzie nie po myśli.

Przed podpisem poproś o imię, nazwisko i numer wpisu osoby, która poprowadzi sprawę, a potem sprawdź ją samodzielnie. Zajmuje to dwie minuty w rejestrze adwokatów, a sposób opisujemy w tekście o tym, jak sprawdzić adwokata.

Część ofert nie jest umową o obsługę sprawy, tylko sprzedażą roszczenia. Wierzyciel może przenieść wierzytelność na osobę trzecią bez zgody dłużnika, a wraz z nią przechodzą na nabywcę wszystkie związane z nią prawa (art. 509 Kodeksu cywilnego).

Po skutecznej cesji przestajesz być stroną w tej sprawie. Nie Ty decydujesz o ugodzie, nie do Ciebie trafia wypłata, a nadwyżka nad ustaloną cenę zostaje u nabywcy. Szukaj w umowie słów „przelew wierzytelności", „nabywca" i „cena": jeśli są, nie zlecasz usługi, tylko sprzedajesz sprawę.

Jeśli umowę podpisujesz zdalnie

Większość tych umów zawiera się online albo na spotkaniu w domu klienta, czyli na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa. Wtedy jako konsument możesz odstąpić w terminie 14 dni bez podawania przyczyny (art. 27 ust. 1 ustawy o prawach konsumenta), a jeśli umowa została zawarta podczas nieumówionej wizyty w Twoim domu, termin wynosi 30 dni (art. 27 ust. 2).

Jest jeden wyjątek, o który łatwo się potknąć: prawo odstąpienia nie przysługuje, jeżeli przedsiębiorca w pełni wykonał usługę za Twoją wyraźną i uprzednią zgodą, po poinformowaniu Cię, że po spełnieniu świadczenia utracisz to prawo (art. 38 ust. 1 pkt 1 tej ustawy). Dlatego nie podpisuje się zgody na natychmiastowe rozpoczęcie wykonywania usługi, dopóki nie przeczytasz całej umowy. Co jeszcze warto sprawdzić przy umowie zawieranej zdalnie, rozkładamy w tekście o adwokacie online.

Ogólne zasady czytania umowy z zawodowym pełnomocnikiem opisujemy osobno w tekście o umowie z adwokatem, a to, kiedy sprawa w ogóle wymaga pełnomocnika, w tekście o tym, czy warto brać adwokata.

W katalogu publikujemy kancelarie adwokackie i radców prawnych, z numerem wpisu do samodzielnej weryfikacji. Zasady, na jakich to robimy, opisujemy w metodologii.

Opłata stała w sprawach o roszczenia z czynności bankowych: art. 13a ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2025 poz. 1228 t.j.). Zasada ogólna opłaty stosunkowej: art. 13 ust. 2 tej ustawy. Formy wykonywania zawodu adwokata: art. 4a ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. 2024 poz. 1564 t.j.). Wynagrodzenie adwokata: art. 16 ust. 1 tej ustawy. Dodatkowe honorarium za pomyślny wynik: § 50 ust. 3 Kodeksu etyki adwokackiej. Krąg pełnomocników: art. 87 Kodeksu postępowania cywilnego. Przelew wierzytelności: art. 509 Kodeksu cywilnego. Odstąpienie od umowy zawartej na odległość i wyjątek przy usłudze wykonanej w pełni: art. 27 i art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy z 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz.U. 2026 poz. 1244 t.j.). Decyzje i zakwestionowane postanowienia: komunikat Prezesa UOKiK z 17 stycznia 2020 r. Źródła sprawdzono 27 października 2026 r.

Tekst opisuje zasady ogólne i nie ocenia zasadności roszczeń w żadnej konkretnej sprawie kredytowej. Nie jest poradą prawną. Nie oceniamy w nim jakości usług żadnej firmy, a jedynie to, co wynika z przepisów i z opublikowanych decyzji organu.