Rozwód bez sądu w 2026 roku — czy można rozwieść się w USC?

Rozwód bez sądu w Polsce nie jest dostępny na zasadach zapowiadanej reformy USC. Prezydent zawetował ustawę 30 kwietnia 2026 r. Jeżeli chcesz zakończyć małżeństwo w polskiej procedurze rozwodowej, nadal potrzebujesz orzeczenia sądu. Zgoda obojga małżonków może ułatwić postępowanie, ale nie zastępuje wyroku.

Sejm uchwalił ustawę 13 marca 2026 r., jednak 30 kwietnia Prezydent odmówił jej podpisania. Potwierdza to komunikat Kancelarii Prezydenta. W przebiegu prac nad drukiem 2121 odnotowano skierowanie wniosku o ponowne rozpatrzenie do komisji 12 maja 2026 r.

Dlatego starsze artykuły opisujące przyjęcie projektu przez rząd albo uchwalenie ustawy mogą wprowadzać w błąd, jeśli pomijają dalsze losy przepisów. Nie ma potwierdzonej daty uruchomienia tej procedury, na której można oprzeć plan własnego rozwodu. Przed działaniem warto sprawdzić status prac w oficjalnym serwisie Sejmu.

Proponowane rozwiązanie miało dotyczyć zgodnych małżonków pozostających w związku dłużej niż rok, bez wspólnych małoletnich dzieci i bez wspólnego dziecka poczętego, lecz jeszcze nieurodzonego. Procedura zakładała osobiste wizyty w USC oraz czas na przemyślenie decyzji.

To opis planowanych warunków, a nie lista kryteriów umożliwiających dziś uzyskanie rozwodu w urzędzie. Pierwotne założenia można przeczytać w informacji Ministerstwa Sprawiedliwości o projekcie. Dokument pochodzi z etapu sprzed weta.

Te określenia odpowiadają na trzy różne pytania: kto rozwiązuje małżeństwo, czy ustalana jest wina i czy korzystasz z pełnomocnika.

Zasady rozwodu i zaniechania orzekania o winie określają art. 56–57 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd bada, czy nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia oraz czy nie zachodzą przeszkody do rozwodu. Sama zgoda na rozstanie nie przesądza wyniku sprawy.

Zacznijcie od ustalenia, w których kwestiach rzeczywiście jesteście zgodni. Rozmowa „oboje chcemy się rozstać” nie zawsze oznacza porozumienie co do pieniędzy, mieszkania lub opieki nad dziećmi.

1. 1Zapiszcie osobno swoje oczekiwania: rozwód, wina, dzieci, mieszkanie i finanse.
2. 2Porównajcie ustalenia. Zaznaczcie kwestie wspólne oraz te, które wymagają rozmowy.
3. 3Przygotujcie dokumenty i listę pytań do konsultacji albo sprawdźcie instrukcję właściwego sądu.
4. 4Jeżeli potrzebujecie pomocy w uzgodnieniach, rozważcie mediację. Jej cel i przebieg opisuje poradnik administracji publicznej.
5. 5Przygotujcie pozew zgodny z Waszą sytuacją. Nie zakładajcie, że gotowy wzór uwzględnia wszystkie potrzebne rozstrzygnięcia.

Przykład: para bez dzieci zgadza się na rozstanie, ale ma wspólne mieszkanie. Zgoda na rozwód nie odpowiada jeszcze na pytanie, kto będzie korzystać z lokalu i jak rozliczyć majątek. To tematy do osobnego uporządkowania, nawet jeśli sam rozwód nie budzi sporu.

Gdzie złożyć pozew i ile wynosi opłata?

Sprawy o rozwód rozpoznaje sąd okręgowy. Właściwość miejscowa zależy m.in. od ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków i tego, czy jedno z nich nadal mieszka lub zwykle przebywa w tym okręgu. Nie zawsze będzie to sąd najbliższy Twojemu obecnemu adresowi. Zasady wyboru sądu i opłatę opisuje Sąd Okręgowy w Gliwicach.

Opłata od pozwu wynosi 600 zł. Jeżeli nie możesz ponieść kosztów, możesz ubiegać się o zwolnienie; informacje o wniosku i dokumentach publikuje również Sąd Okręgowy w Suwałkach.

Opłata sądowa to tylko jeden element budżetu. Osobno ustala się wynagrodzenie pełnomocnika, jeżeli korzystasz z jego pomocy. Rozwinięcie znajdziesz w poradniku ile kosztuje rozwód. Przed zleceniem sprawy zapytaj kancelarię, co obejmuje wycena i jakie czynności rozlicza dodatkowo.

Nie należy zakładać, że rezygnacja ze sporu o winę zamyka pozostałe tematy. Przy wspólnych małoletnich dzieciach sąd rozstrzyga również kwestie wskazane w art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, m.in. władzę rodzicielską i koszty utrzymania dziecka. Zgodne stanowisko rodziców musi uwzględniać jego dobro.

Przed rozmową o pieniądzach zbierz wydatki dotyczące dziecka. Pomocnym punktem startu jest poradnik alimenty na dziecko — od czego zależy ich wysokość.

Podział majątku może nastąpić w wyroku rozwodowym, jeżeli jego przeprowadzenie nie spowoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu. Nie następuje automatycznie. Przeczytaj też o podziale majątku po rozwodzie, zanim uznasz, że sam wyrok rozstrzygnie los mieszkania i oszczędności.

Zamiast pytać wyłącznie „jak szybko dostanę rozwód?”, opisz, co jest już ustalone, a gdzie nadal istnieje spór. Przygotuj krótką listę:

• Czy oboje chcecie rozwodu i czy zgadzacie się w kwestii winy?
• Czy macie wspólne małoletnie dzieci i ustalenia dotyczące ich codziennej opieki?
• Czy potrzebujesz ustalenia świadczeń pieniężnych na czas procesu?
• Czy istnieje spór o mieszkanie, majątek lub dokumenty?
• Czy któreś z Was mieszka za granicą albo otrzymało już pismo z sądu?

Na tej podstawie łatwiej ustalić zakres pomocy: pojedyncza konsultacja, przygotowanie pozwu czy prowadzenie sprawy. W katalogu adwokatów rozwodowych możesz przejść do swojego miasta i skontaktować się bezpośrednio z wybraną kancelarią. Zapytaj o doświadczenie w sprawach podobnych do Twojej oraz warunki współpracy.

Przy nowej wiadomości sprawdź trzy rzeczy: datę publikacji, etap prac i wskazaną datę wejścia przepisów w życie. Sformułowania „rząd przyjął projekt”, „Sejm uchwalił ustawę” i „przepisy obowiązują” opisują różne sytuacje.

Nie odkładaj odpowiedzi na otrzymane pismo sądowe tylko dlatego, że czytasz o planowanym uproszczeniu procedury. Jeśli trwa już Twoja sprawa, ustal dalsze kroki na podstawie jej aktualnego etapu i obowiązujących przepisów.